Bu gönderiyi beğenmek ya da bu gönderiye yorum yapmak için üyelik hesabınıza girin.
ORTAKALAN
 KARADENİZ PERDER haberi 7.04.2021
Perakende Yasası'ndaki yeni düzenlemelere bir tepki daha
Trabzon Ticaret ve Sanayi Odası Meclis Üyesi ve Aypam Yönetim Kurulu Başkanı Selami Ayyıldız, Ticaret Bakanlığı'nın hazırladığı Perakende Ticaret Yasası'nda Değişiklik Taslağı'na ilişkin görüşlerini dile getirdi

Trabzon Ticaret ve Sanayi Odası (TTSO) Meclis Üyesi ve Aypam Yönetim Kurulu Başkanı Selami Ayyıldız, Ticaret Bakanlığı'nın hazırladığı taslak ile ilgili şunları söyledi:

"Discount market zincirleri onlarca sektöre darbe vuruyor, esnaf kavramını bitiriyor, yüzlerce esnaf bu marketler yüzünden kapatmak zorunda kalıyor. Bu yasa perakendeci yerel esnaf için değil, esnafı sömüren bazı market zincirleri için çıkarılmak isteniyor. Çünkü yasayı isteyen onlar. Yasa onların istediği şekilde çıkarılmak isteniyor” dedi. Bu yasanın çıkmasını isteyen ve şartlarını belirleyen discount market zincirleri. Yasada sigara satışı, elektronik eşya satışı, mobilya satışı gibi, metrekare gibi sınırlamalar sadece göz boyama algı yaratma amaçlı. Dikkat edilmesi gereken esas husus marketler arası mesafe kuralı. İşin arkasında "Artık bizim sağımıza solumuza yeni marketler açılmasına izin vermeyin. Yerel veya ulusal yeni market istemiyoruz. Biz 3 market olarak Türkiye’nin 81 ilinde her mahallede sistemimizi oturttuk. Yenileri açıp bizim pastamızı bölmeyin. Biz tüm ülkeye yeteriz. Esnaf kapansın, küçük esnaf yerel market zincirleri olmasın" diyorlar. Evet bir gün bu perakendeciler yasası çıkacak ama esnaf istediği için değil onların istediği şekilde çıkacak. Bir taraftan bu algıyı yürütürken bir taraftan da yasa çıkmadan önce boş buldukları her yerde daha inşaatı tamamlanmamış yerlere bile iş yeri açma ruhsatı aldıklarını duyuyoruz, görüyoruz şahit oluyoruz. Trabzon’da da buna şahit olduk. Karkas binanın altına yapı kullanması olmayan binanın altına ruhsat verildi. Maalesef bilerek veya bilmeyerek yerel yöneticilerimizde bunların değirmenine su taşıyarak yerel esnafın linç edilmesine göz yumuyorlar. Ama yerel esnaf bunlar kadar rahat hareket edemiyor ruhsat alamıyor bürokrasiyi aşamıyor”.

“Onlarca sektöre darbe ve üreticiye zulüm”
Kontrolsüz büyüyen discount market zincirleri yüzünden sadece yerel market ve bakkal esnafının değil onlarca sektörde yüzlerce esnafın mağdur edildiği görüşünü ifade eden Ayyıldız “Mahalle aralarında her köşe başına açılan bu market zincirleri sadece yerel market ve bakkalları değil züccaciyeden ev tekstiline, kadın-erkek-çocuk giyimi, ayakkabı ve aksesuarlarından oyuncak, kitap-kırtasiye, tekstilciye, çiçekçiye, oyuncakçıya, nalburcuya ve elektronik ürünler ile beyaz eşya, mobilya dahil farklı alanlarda yüzlerce çeşit ürünü bünyesinde bulundurarak bu sektörlere de büyük zarar vererek kapısına kilit vurmasına sebep oluyor. Yani bu sorun sadece biz marketlerin veya bakkalların sorunu değil. Büyük sermayeli marketler esnaf kavramını literatürden kaldırmak yerel esnafı bitirmek adına var güçleriyle şehirlerimize adeta saldırıyorlar. Ve kendi markalarını bilinmeyen duyulmamış markaları piyasaya sürerek yılların oturmuş firmalarına bayilik yapan yüzlerce esnafın ekmeğiyle oynuyorlar. Bu işe tüm esnaf dur demez ise yarın ne satacağımız bir ürün ne satış yapabileceğimiz bir dükkanımız kalacak. Her gün her şehirde onlarca bakkal, market esnaf kapısına kilit vuruyorsa bunun müsebbibi bu market zincirleridir” ifadelerini kullandı. 

“Markalarda gramaj oyunu”
Ayyıldız yerel esnafa darbe vuran discount market zincirlerinin gramaj oyunu ile müşteriyi aldatmaya yönelik üretim yaptıkları yönünde onlarca şikâyet aldıklarını da söyledi:

“Müşteri geliyor yerel markete hesap soruyor, ‘Aldığım ürün bu market zincirinin bir tanesinde çok daha ucuz’ diyor. Bizdeki ürün ile yan yana koyuyoruz, görüntü aynı, ambalaj aynı, marka aynı, ama bizdeki 500 gram ise o ucuz dediği marketteki ürün 400 gram çıkıyor. Müşteri aldandığını, kandırıldığını anlıyor ama bu birçok üründe böyle. Çünkü bu market zincirleri kendilerine özel gramajlarla ürün ürettiriyorlar. Vatandaş 500 gram aldığını zannederek 400 gramlık ürünü alıyor. Evet ambalajın üzerinde 400 gram olduğu yazıyor ama bazı ürünler var ki onlarda göz alışkanlığı vardır. Müşteri kutusundan onun yarım kilo veya 1 kilo olduğu algısını zihninde oturtmuş. Hal böyle olunca da yerel market pahalı bu tekelleşen marketler ucuzcu gibi görülüyor ama durum tam tersi. Halka psikolojik oyun yapıyorlar. Aslında ucuz değiller pahalılar fakat gramaj oyunu ile ucuzcu algısı yaratıyorlar. Bunun gibi birçok konuda haksız rekabet ile karşı karşıyayız. Biz yerel esnaf olarak 1 market için alım yaparken bu marketler 30 bin market adına alım yapıyor, kendine özel üretim yaptırıyor. Bu marketlere bel bağlayan çok sayıda üreticinin de battığı yönünde haberler duyuyoruz. Şimdi buradan sormak istiyorum, bu iddialar gerçekler olaylar ortada iken, bu marketler üreticiyi zora sokup tüketiciyi aldatma yoluna gitmiş olup esnafı bitirmeye yönelik hamleler yapmış olmuyor mu? 

Özet olarak esnafın ortadan kaldırılmak istendiği üreticisinden tüketicisine kadar herkesin mağdur olduğu bu tabloya karşı tüm esnafın üreticilerin ve tüketicilerin dikkatli olması gerçeği görmesi gerekiyor. Bunun yanında yerel esnafı koruyup kollaması gereken ilgili kurumlar, yöneticiler, siyasilerin de bu oyunu görerek esnafına yerel işletmesine sahip çıkması gerekiyor. Buradan milletvekillerimize, bakanlarımıza, yerel yöneticilerimize sesleniyoruz. Tekelleşme yolunda esnafı yok etmek isteyen bu marketlere sağlanan ayrıcalıklar son bulmalıdır. Yerel esnafa sahip çıkılmalıdır. Pazar payının yüzde 60’ını ele geçiren bu market zincirlerine bugün dur denmez ve kendilerinin istediği yasanın bu haliyle çıkmasına müsaade edilirse, yarın payları yüzde 100 olacak ve yerel esnaf diye bir şey ortada kalmayacak.  

Piyasa sebze halinde değil, fiyat pazarda değil borsada belirlenecek. Pasta 84 milyona hizmet verip evine ekmek getiren yüzbinlerce esnafa değil sadece discount market zincirlerine ikram edilecek. Gün birlik olma günü, zaman tek vücut olma zamanıdır”.